Tạp chí Journal of Drug Delivery Science and Technology (Elsevier) đã chính thức đăng tải bài báo tổng quan của TS. Lê Thị Hiền và TS. Phan Lê Minh Tú với tiêu đề “Convergence of Genome Editing, Artificial Intelligence, and 3D Bioengineering: Shaping the Future of iPSC-Based Precision Medicine”. Đây là công trình tổng hợp những tiến bộ nổi bật trong lĩnh vực tế bào gốc đa năng cảm ứng (iPSC), đồng thời làm rõ vai trò của sự hội tụ giữa công nghệ chỉnh sửa gen, trí tuệ nhân tạo (AI) và công nghệ sinh học 3D trong việc thúc đẩy y học chính xác và y học tái tạo.
Nghiên cứu mở ra triển vọng mới cho y học chính xác
Tế bào gốc đa năng cảm ứng (iPSC) được xem là một trong những nền tảng quan trọng của y học chính xác nhờ khả năng tạo ra hầu hết các loại tế bào trong cơ thể. Tuy nhiên, để khai thác tối đa tiềm năng của iPSC, cần có sự kết hợp với các công nghệ tiên tiến như chỉnh sửa gen, trí tuệ nhân tạo (AI) và công nghệ sinh học 3D.
Trong bài báo tổng quan này, hai tác giả đến từ Trung tâm Nghiên cứu và Ứng dụng Y sinh, Trường Đại học Phan Châu Trinh đã phân tích những tiến bộ mới nhất trong việc kết hợp công nghệ chỉnh sửa gen CRISPR, AI và kỹ thuật mô 3D với iPSC. Bài báo làm rõ vai trò của các công nghệ này trong mô hình hóa bệnh, phát triển thuốc, y học cá thể hóa và tái tạo mô, đồng thời thảo luận những thách thức cũng như triển vọng đưa các thành tựu nghiên cứu vào ứng dụng lâm sàng trong tương lai.
Những điểm nhấn quan trọng từ bài báo:
– Tổng quan toàn diện về công nghệ iPSC: Bài báo cập nhật những tiến bộ mới nhất của tế bào gốc đa năng cảm ứng (iPSC), từ quy trình tạo dòng tế bào đến các ứng dụng trong nghiên cứu và điều trị.
– Sự hội tụ của các công nghệ tiên tiến: Phân tích cách kết hợp giữa chỉnh sửa gen CRISPR, trí tuệ nhân tạo (AI) và công nghệ sinh học 3D nhằm nâng cao hiệu quả tạo dòng, kiểm soát chất lượng và ứng dụng iPSC trong y học.
– Thúc đẩy y học chính xác: Trình bày vai trò của iPSC trong xây dựng mô hình bệnh, sàng lọc thuốc và phát triển các liệu pháp điều trị cá thể hóa, góp phần nâng cao hiệu quả điều trị cho từng bệnh nhân.
– Định hướng ứng dụng lâm sàng: Bài báo đánh giá các thách thức hiện nay như tính an toàn, nguy cơ đột biến, khả năng mở rộng sản xuất theo tiêu chuẩn GMP và các yêu cầu pháp lý trước khi iPSC có thể được ứng dụng rộng rãi trên lâm sàng.
– Định hướng nghiên cứu trong tương lai: Đề xuất các xu hướng phát triển mới, trong đó việc tích hợp AI, chỉnh sửa gen và kỹ thuật mô 3D được xem là chìa khóa để đưa công nghệ iPSC từ phòng thí nghiệm đến thực tiễn điều trị, mở ra triển vọng cho y học tái tạo và y học chính xác.Định hướng cho y tế Việt Nam
Thông tin trích dẫn:
Thi Hien Le, Le Minh Tu Phan (2026) Convergence of Genome Editing, Artificial Intelligence, and 3D Bioengineering: Shaping the Future of iPSC-Based Precision Medicine. Journal of Drug Delivery Science and Technology, 125, doi: 10.1016/j.jddst.2026.108681