Hội nghị Khoa học Toàn quốc về Công nghệ Sinh học 2026 được tổ chức tại Trường Đại học Đông Á vào ngày 7 đến ngày 8 tháng 8 năm 2026, quy tụ các nhà khoa học, chuyên gia và nhà nghiên cứu trong lĩnh vực công nghệ sinh học trên cả nước. Hội nghị là diễn đàn khoa học nhằm cập nhật những thành tựu mới, thúc đẩy trao đổi học thuật và kết nối các hướng nghiên cứu tiên tiến trong công nghệ sinh học và y sinh.
Tại hội nghị, TS. Lê Thị Hiền – Trung tâm nghiên cứu và ứng dụng y sinh – Trường đại học Phan Châu Trinh đã trình bày báo cáo chuyên sâu về “Công nghệ chỉnh sửa gen, trí tuệ nhân tạo và kỹ thuật sinh học 3D trên tế bào gốc đa năng cảm ứng”. Báo cáo tập trung làm rõ sự hội tụ của ba công nghệ tiên tiến gồm CRISPR/Cas9, trí tuệ nhân tạo (AI) và kỹ thuật sinh học 3D trên nền tảng tế bào gốc đa năng cảm ứng (iPSC), hướng tới xây dựng các mô hình bệnh lý có độ trung thực sinh học cao và thúc đẩy y học chính xác. Trong đó, công nghệ CRISPR/Cas9 được ứng dụng để chỉnh sửa các biến thể gen, tạo dòng tế bào đối chứng đẳng gen và sửa chữa các đột biến gây bệnh; AI hỗ trợ phân tích dữ liệu đa omics, tự động hóa nuôi cấy, dự báo quá trình biệt hóa và sàng lọc thuốc; trong khi kỹ thuật in sinh học 3D, organoid và organ-on-chip góp phần tái hiện vi môi trường mô phức tạp và thúc đẩy sự trưởng thành chức năng của tế bào.
Báo cáo đồng thời nhấn mạnh tiềm năng của nền tảng tích hợp này trong mô hình hóa bệnh lý, phát triển và cá thể hóa liệu pháp, sàng lọc thuốc và nghiên cứu các bệnh di truyền, thông qua mô hình “thử nghiệm lâm sàng trong đĩa” dựa trên tế bào của từng bệnh nhân. Đặc biệt, sự kết hợp giữa CRISPR/Cas9 và iPSC cho phép thiết lập các dòng tế bào mang hoặc đã được hiệu chỉnh các đột biến cụ thể, trong khi AI và các mô hình 3D giúp phân tích sâu mối liên hệ kiểu gen và kiểu hình, dự báo đáp ứng điều trị và tái hiện chính xác hơn các đặc điểm bệnh lý in vivo. Mặc dù còn đối mặt với những thách thức về bất ổn định di truyền, nguy cơ ngoài mục tiêu, tính không đồng nhất của iPSC, khả năng giải thích của AI, chi phí sản xuất và yêu cầu chuẩn hóa theo tiêu chuẩn lâm sàng, báo cáo đã mang đến một góc nhìn toàn diện về tiềm năng của sự hội tụ công nghệ trong việc đưa iPSC từ nền tảng nghiên cứu cơ bản trở thành công cụ quan trọng của y học tái tạo và y học chính xác trong tương lai.